Castar Linn É – Scríbhinní Saoil

Cnuasach iomlán de scríobhneoireacht Pheadair Neilí Uí Dhomhnaill (1903-61), as an gCeathrú Rua, co. na Gaillimhe, é seo, d’ábhar a bhí i gcló cheana agus go leor eile nach raibh. Údar bisiúil a bhí ann, a raibh idir ghreann agus dáiríre, aor agus brón ina dhéantús. Is iomaí cineál litríochta atá anseo: scéalta gearra agus fada, drámaí, dánta, agallaimh, tráchtaireacht ar an saol, an stair áitiúil agus náisiúnta, an phólaitíocht. Agua ar phósadh, ar chruatan agus ar scléip, ar bhacaigh agus ar stiléirí… Is é bua an tsaothair seo an chaint chraicneach abartha atá fud fad an leabhair, an nath gonta agus an greann. Agus tá filíocht ar leith sna cur síos arinne an cladóir seo ar na dúile beo agus an fharraige.

Cuimsíonn an leabhar seo prós idir fhicsean agus neamhfhicsean, bhéaloideas, seanchas, logainmneacha, drámaí agus ábhar áitiúil eile.

Curtha in eagar ag Máire Ní Chualáin, Éamon Ó Cíosáin agus Peadar Ó Flatharta.

Clár an Ábhair

• Brollach le Máire Ní Chualáin
• Réamhrá le Éamon Ó Ciosáin
• Nóta eagrthóireachta
• Foinsí

Stair agus seanchas áitiúil

• An Cheathrú Rua
• Conradh na Talún
• Na Tiarnaí Talún
• Mallacht nna Baintrí (dráma trí radharc)
• An Feall a d’Fhill
• Aimsir a Soitheach Seoil
• Ruairí Mac Easmuinnt
• Éamonn Ceannt
• Glas, Bán is Buí – Cuimhne Gasúir (Éamonn Ceannt)
• Mícheál Breathnach
• Sagart Gaelach a Fuair Bás – Údar Léannta
• I gcuimhne ar an Athair Pádraic Mac Aodha

Píosaí faoin gCeathrú Rua

• Ainmneacha áiteanna
• An Breitheamh Aimsire – Carraigeacha an Chillín
• Laethanta Saoire sa gCeathrú Rua
• An Cillín
• Aeraíochta Iar-Chonnacht

Scéalta, Scéalta Grinn, Agallaimh agus Drámaí

• An Alluachra
• Ag Iascach Ballach ar an Meall Ramhar
• Cleamhnas Shéamuis Mhóir
• Leabhar nó Láí
• Comhrá Beirte
• Coomhrá Beirte II – Teacht an Bhéarla
• Turas go Baile an tSagairt
• Turas go Leitir Mucú
• An tÓglach Dílis
• Comhartha na gCúig Méar – Scéal Grinn
• An Fear Críonna ar Thuairisc Céile Mná
• Fíbín Pósta
• An Bacach agus Bean na Ghliomadóra
• M’Asal Glas
• An Líomhán Gréine
• Tórramh Pháidín Uí Mháille (dráma aonghnímh)
• Dráma gan teideal
• Dráma faoi Stiléireacht
• Ag Ruaigeadh na Luchain

Slí Mhaireachtála na nDaoine

• Gliomadóirí an Iarthair
• Iascach Ballach
• Bruth fá Thír
• Iascairí an Chaoráin Bhig
• Spailpínteacht: An Láí Mhór Chiotach agus Saol na Spailpín
• Obair an Lín i gConamara
• An Caoladóir
• As mo Chuntas Cín Lae (Ag bualadh liathróide)
• An Gábh
• Ár Sinsear – an tSlí a Choinnigh Beo iad
• Sábháilt an Fhómhar sa nGaeltacht – ‘Talamh Clochach Creagach’

An Dúlra

• An Sionnach is an Bairneach
• Éanlaith na Mara
• An Londubh
• Fogha faoi Fhuiseog
• Nead na Fuiseoige
• Tráthnóna Márta (dán)
• Tráthnóna Fómhair (dán)
• Stoirm Gheimhridh
• Na Seacht nÓige

An Pholaitíocht, an Ghaeltacht, Stair na hÉireann

• An Ghaeltacht (dán)
• An tSaoirse
• Ceist na hIascaireachta sa nGaeltacht – Saibhreas Ceilte ar an Muintir
• Gaeltacht Ráth Chairn – Cuireadh
• Scéala ón Iarthar
• Tá Dóchas na Gaeltachta ar Lár
• Cé tá ag Marú na Gaeilge?
• Ceist na Gaeltachta agus na hImirce
• A Fireside Debate – Election Time in Carraroe 
• Bhí Béal na Truaighe ar Lár agus Beal na hUaighe Lán
• Na Scoileanna Cois Claí Fadó
• Crann is Coill – Teastaíonn Bláth Nua ón nGaeltacht
• Mharaigh na hInnill an tSeancheird

Béaloideas

• An Dreoilín – Rí na nÉan
• An Droch – Leasmháthair
• An Táilliúr agus an Fathach
• Mallacht na Baintrí
• Ráite
• Siúlaí na Ród
• Luibheanna agus Leigheasanna
• Luibheanna agus leigheasanna II
• Bríd Naofa –  Féile ‘Mhuire na nGael’
• Féile Mhártain
• Partholán Ó Mainnín – an fear a bhí faoi dhraíocht
• An Cailín Beag Glic
• Táilliúr, Talmhaí, Gréasaí
• An Déirceach – Deilín an Bhacaigh

Aistí clabhsúir

• An Bás (dán)
• Beatha agus Bás an Duine

Eachtraí Thomáis Uí Dhálaigh (míreanna)

(∗ar iarraidh ón gcnuasach seo)

1. Eachtraí m’Óige
2. Ag fosaíocht ‘s ag bruith bruthnóg∗
3. Ag glaoch ar na luchain
4. An Caiptín Cleasach (Caitpín Canbhás) agus na Luchain
5. Mé ag bleachtaireacht don Chaiptín agus ag baint díom an dráir
6. An Rógaire Bacaigh
7. An File agus an Táilliúr ∗
8. M’athair agus an Bacach∗
9. An Príosúnach∗
10. Bhí an imirce i mo cheann ‘s mé go domhain i ngrá
11. Ag dul go Meiriceá
12. Ag Iascach ar na Grand Banks
13. Ag obair i gCanada
14. Ag Iascach ar Loch Superior
15. Turas go Minnesota
16. An Bhrionglóid
17. Ar ais in Éirinn
18. Mo Mhinseach Bainne –  ar lorg minsí
19. Oíche gharbh ar ucht na mara
20. Ar tuiarisc asail (nó i ngábh)∗
21. An Ridire Liath ∗
22. Páidín Ó Máille∗
23. Cleamhnas dúbailte agus cnámha leonta
24. Na Bréagadóirí∗
25. Ar Lorg Bruth Faoi Thír
26. Ag Spailpínteacht i Luimneach

Aguisíní

1. Peadar Ó Domhnaill
2. Peadar Neilí Ó Domhnaill 1903-1961
3. Mír bheag faoi Pheadar Neilí le Éanna Mac Cába